Pod placem Zwycięstwa odsłania się dawna Piła. Archeolodzy trafiają na kolejne ślady

Pod placem Zwycięstwa w Pile codziennie wychodzą na jaw nowe fragmenty przeszłości. Archeolodzy trafiają na ceglane mury, bruk i dawne posadzki, które jeszcze niedawno były ukryte pod ziemią. Z tych kawałków zaczyna się składać obraz kwartału kamienic, ulic i codziennego życia sprzed lat. Badania mają potrwać do końca wakacji, a potem teren wejdzie w etap dużej przebudowy.

• Pod ziemią wciąż leży dawny Nowy Rynek i ślady codziennego życia
• Rewitalizacja placu Zwycięstwa ma zachować pamięć i dać nowe miejsce spotkań

Pod ziemią wciąż leży dawny Nowy Rynek i ślady codziennego życia

Archeolodzy odsłaniają nie tylko pojedyncze cegły, lecz kolejne warstwy dawnej zabudowy. To one pokazują, jak zmieniała się ta część Piły – od pierwszych śladów osadnictwa z XVI wieku po późniejsze kamienice. W tym miejscu przed 1945 rokiem stał kwartał budynków tworzących wschodnią pierzeję dawnego Nowego Rynku.

Ulicami Małą Kościelną i Młyńską przechodzili mieszkańcy, działały sklepy i zakłady usługowe. W tej części miasta mieszkał też Teofil Drozdowski – działacz polonijny, członek Towarzystwa Śpiewaczego „Halka” i sekretarz polskiej Rady Ludowej. To ważny trop, bo wykopaliska odsłaniają nie tylko architekturę, ale również codzienny rytm miejsca, które przez dziesięciolecia miało znaczenie dla mieszkańców.

Historia tego fragmentu sięga jeszcze dalej. Po pożarze miasta z 1626 roku wytyczono Nowy Rynek oraz wspomniane ulice, a przez kolejne stulecia drewniane domy zastępowały budynki z muru pruskiego, a potem murowane kamienice. Pod ziemią mogą więc nadal spoczywać ślady kilku epok, dlatego archeolodzy muszą oddzielić elementy o wartości historycznej od późniejszych przekształceń i zwykłej infrastruktury dawnego miasta.

Rewitalizacja placu Zwycięstwa ma zachować pamięć i dać nowe miejsce spotkań

Każde odkrycie jest dokumentowane, opisywane i oceniane przez specjalistów. Zabytkowe elementy mają zostać odpowiednio zabezpieczone zgodnie z procedurami konserwatorskimi. Dla mieszkańców to ważna informacja także z praktycznego punktu widzenia – dopiero po zakończeniu badań ruszy właściwa rewitalizacja placu, a wcześniejsze prace są niezbędnym etapem przed rozpoczęciem budowy.

Projekt „PIŁA ReWITAlizacja placu Zwycięstwa: ZIELEŃ i BEZPIECZEŃSTWO” zakłada zmianę tej przestrzeni w zielone i bezpieczne miejsce spotkań, wypoczynku oraz organizacji wydarzeń. W planie są nowe nasadzenia drzew, krzewów i traw, elementy małej architektury, miejsca do rekreacji i rozwiązania poprawiające komfort korzystania z placu. Zachowany zostanie także starodrzew, który od lat tworzy charakter tej części miasta.

W projekcie przewidziano również charakterystyczną oś pieszą z wodnym ciągiem, nowe strefy odpoczynku i elementy przypominające o historii tego miejsca. Szczególną rolę mają odegrać dekoracyjne ściany nawiązujące do dawnego kwartału kamienic zniszczonego podczas II wojny światowej. Dzięki temu nowy plac ma nie zerwać z przeszłością, lecz wyraźnie ją zaznaczyć.

Całe przedsięwzięcie jest wspierane finansowo z Funduszy Europejskich dla Wielkopolski 2021–2027. Jego wartość to blisko 18 milionów złotych, z czego ponad 12 milionów stanowi dofinansowanie ze środków europejskich. W Pile to jedna z większych inwestycji w przestrzeń publiczną ostatnich lat.

na podstawie: Urząd Miasta Piła.