Stanisław Zachara ma 100 lat. Przeżył Powstanie i Mauthausen

FOT. Powiat
Stanisław Zachara z Jabłonowa skończył sto lat, a jego życiorys obejmuje jedne z najtragiczniejszych wydarzeń XX wieku. Jako nastolatek uczestniczył w Powstaniu Warszawskim, potem trafił do niemieckiego obozu Mauthausen. Po wojnie wrócił pieszo do rodzinnej miejscowości i przez dziesięciolecia prowadził gospodarstwo rolne. Z okazji jubileuszu życzenia złożyli mu przedstawiciele władz województwa i powiatu pilskiego.
- Dzieciństwo przerwane przez wysiedlenie i wojnę
- W Powstaniu Warszawskim przewoził broń i rannych
- Rodzina, gospodarstwo i pamięć o niepodległości
Dzieciństwo przerwane przez wysiedlenie i wojnę
Stanisław Zachara urodził się 23 października 1926 roku w Rzezawie koło Bochni. Dorastał w rodzinie robotniczej. Po wielkiej powodzi w 1935 roku jego bliscy zostali przesiedleni do Jabłonowa.
We wrześniu 1939 roku rodzina próbowała uciec przed frontem w kierunku Chodzieży. Pod Gnieznem została ostrzelana i zatrzymana przez Niemców. Po tym zdarzeniu Zacharowie wrócili do Jabłonowa.
Rok później wywieziono ich do Warszawy. Stanisław pracował najpierw przy wypasie bydła, a później jako woźnica. Zatrudnienie na terenie strzeżonym przez esesmanów pozwalało mu zdobywać informacje o ruchach niemieckich wojsk. Przekazywał je partyzantom.
Codziennie nowe informacje z Piły publikujemy na nowinypilskie.pl. Planujesz wolny czas? Aktualne wydarzenia i imprezy znajdziesz zawsze na nowinypilskie.pl/wydarzenie.
W Powstaniu Warszawskim przewoził broń i rannych
1 sierpnia 1944 roku, mając niespełna 18 lat, zaangażował się w Powstanie Warszawskie. Transportował broń i amunicję, przewoził rannych oraz pomagał w utrzymywaniu łączności. Po około dwóch tygodniach został aresztowany przez gestapo.
Najpierw trafił do obozu jenieckiego w Pruszkowie, a następnie został wywieziony do Mauthausen w Austrii. Przez dziesięć miesięcy pracował w kamieniołomach, w ciężkich warunkach. Wolność odzyskał 6 maja 1945 roku po wyzwoleniu obozu przez wojska amerykańskie. Za pobyt w obozie otrzymał Krzyż Oświęcimski.
Po wojnie wrócił pieszo przez Czechy do Jabłonowa. W domu czekała na niego matka, która z powodu braku wiadomości obawiała się, że syn nie żyje. Ta część jego biografii pokazuje, jak długa i trudna była droga powrotna wielu osób, które przeżyły okupację i obozy.
Rodzina, gospodarstwo i pamięć o niepodległości
W 1947 roku Stanisław Zachara rozpoczął służbę wojskową w Marynarce Wojennej w Gdyni. Trzy lata później poślubił Józefę, mieszkającą po sąsiedzku. Małżonkowie wychowali sześcioro dzieci – czterech synów i dwie córki. Doczekali się także wielu wnuków i prawnuków.
Przez dziesięciolecia jubilat prowadził gospodarstwo rolne w Jabłonowie. Na emeryturę przeszedł w 1997 roku, ale długo zachował samodzielność i aktywność. Nawet w podeszłym wieku sam prowadził traktor.
W 2008 roku, w 90. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości, odsłonił pomnik powstańczy na cmentarzu w Kruszewie. Pamięć o wojennych doświadczeniach łączył więc z działaniem na rzecz upamiętnienia tych, którzy walczyli o wolność.
Z okazji setnych urodzin Stanisława Zacharę odwiedzili Jacek Bogusławski, członek Zarządu Województwa Wielkopolskiego, Rafał Zdzierela, starosta pilski, oraz Marek Kamiński, radny Rady Powiatu w Pile. Złożyli mu życzenia zdrowia, spokoju, pogody ducha i kolejnych chwil spędzanych z najbliższymi.
na podstawie: Powiat Pilski.
Ilustracja wykorzystana w artykule została pobrana z zewnętrznego źródła (Powiat). W przypadku zastrzeżeń dotyczących praw do zdjęcia prosimy o kontakt.
Widzisz błąd lub nieaktualną informację? Zgłoś błąd, sprostowanie lub uwagę
![]()
Ostatnie Artykuły

Nocne loty nad Płotkami. Strażacy ćwiczyli z termowizją

Ankieterzy mogą odwiedzić domy w Pile. Trwa badanie kosztów energii

Nowy asfalt w czterech miejscach powiatu pilskiego. Najdłuższy odcinek ma 330 metrów

Powiat pilski konsultuje program współpracy z organizacjami na 2027 rok

Rejestracja bezrobotnych trafi do starostwa. Urząd pracy podzieli zadania między dwa adresy

Ponad 800 tys. zł na nowe boisko i bieżnię w Łobżenicy

Przy osobie potrzebującej pomocy liczą się pierwsze kroki

Niepodległość w Pile miała wiele odsłon. 13 osób oddało krew

Tunel pod torami i park dla psów. 13 tematów spotkania na Staszycach

Festiwal teatralny w Pile ruszył na nowej scenie. W programie znane nazwiska

Nagroda Starosty Pilskiego za kulturę. Kandydatury można zgłaszać do końca roku

Około 200 osób śpiewało patriotyczne pieśni podczas koncertu w Pile

Ponad tysiąc osób pobiegło w Pile. Po raz pierwszy rozegrano też Frame Running

Kwiaty pod pomnikiem w Pile. Mieszkańcy uczcili walczących o wolność
Przydatne dane teleadresowe
- Filia nr 5 PiMBP w Pile - kontakt, godziny i usługi dla czytelników
- Dom Pomocy Społecznej im. Jana Pawła II w Pile - kontakt, zasady przyjęcia i oferta
- Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Kaczorach - kontakt, godziny, świadczenia
- Archiwum Państwowe w Poznaniu Oddział w Pile - kontakt, godziny czytelni i wyszukiwanie dokumentów
- Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Pile - kontakt, zasiłki, usługi opiekuńcze
- Parafia św. Antoniego w Pile - msze, kancelaria, kontakt
